Mars bar sahifasining manbasini koʻrish

{{Taom bilgiqutisi
| nomi = Mars
| asl nomi = Mars
| tasvir = MBar 700.jpg
| tagyozuv = Mars shokoladi kesilgan holatda, ichki qatlamlari ko‘rinib turibdi
| turi = Shokolad batonchasi
| mamlakat = [[Angliya]]
| milliy oshxona = 
| kelib chiqishi = Angliya
| muallifi = [[Forrest Mars]]
| yili = 1932
| asosiy komponentlari = Shokolad, karamel, nugat
| boshqa komponentlari = 
| oʻxshashlari = 
| retsepti = 
| kaloriyaligi = 230 kkal (50 g)
| belkalari = 2.2 g
| yogʻlari = 8.5 g
| uglevodlari = 35.3 g
| ombor = 
}}
'''Mars''' (odatda '''Mars bar''' nomi bilan tanilgan) — [[Mars (Shirkat)|Mars Inc.]] tomonidan ishlab chiqariladigan [[shokolad]] batonchasidir. U [[karamel]] va nugadan iborat boʻlib, ustidan [[sutli shokolad]] bilan qoplangan. Mahsulot ilk bor [[1932-yil]]da [[Angliya]]da Forrest Mars Sr. tomonidan ishlab chiqarilgan boʻlib, u shokoladni otasining Milky Way batonchasi asosida modellashtirgan.

Mazkur batonchaning muqobil varianti [[AQSh|AQShda]] ham ishlab chiqarilgan. Ushbu variant tarkibida sutli shokolad bilan qoplangan nuga va qovurilgan bodom boʻlgan, keyinchalik unga karamel ham qoʻshilgan va u qaymoq rang qadoqda sotilgan. Ushbu mahsulot 2002-yilda ishlab chiqarishdan chiqarilgan, biroq keyingi yili biroz oʻzgartirilgan shaklda „[[Snickers]] Almond“ nomi ostida qayta taqdim etilgan.

=== Oʻlchamlari ===
Mars turli oʻlchamlarda ishlab chiqariladi. 2008-yil holatiga koʻra quyidagi variantlar mavjud boʻlgan: „Fun Size“ nomli miniatyura batonchalar (19,7 g) va „Snack Time“ (36,5 g) – har ikkisi ham koʻp donali qadoqlarda sotilgan; 54 grammlik yirik koʻp donali qadoq; 51 grammlik standart bitta batoncha hamda „king-size“ 84 grammlik batoncha. Keyinchalik king-size oʻrnini ikki dona batonchadan iborat „Mars Duo“ (85 g) egallagan. 58 grammlik standart bitta batoncha 260 kaloriya energiya qiymatiga ega boʻlgan. 2008-yilning ikkinchi yarmida Mars Buyuk Britaniyada standart batoncha vaznini 62,5 grammdan 58 grammga kamaytirdi. Ushbu oʻzgarish dastlab ommaga eʼlon qilinmagan. Mars kompaniyasi buni Buyuk Britaniyadagi semirish muammosiga qarshi kurashish bilan izohlagan boʻlsa-da, keyinchalik asosiy sabab ishlab chiqarish xarajatlarining oshgani ekanini tan olgan<ref>{{cite news |date=3 June 2009 |title=Mars bars shrink in size |work=The Daily Telegraph |location=London |url=https://www.telegraph.co.uk/news/newstopics/howaboutthat/5432642/Mars-bars-shrink-in-size.html |url-status=live |url-access=subscription |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220112/https://www.telegraph.co.uk/news/newstopics/howaboutthat/5432642/Mars-bars-shrink-in-size.html |archive-date=12 January 2022}}{{cbignore}}</ref>. 2013-yilda „standart“ Mars vazni yana kamaytirilib, 51 grammga tushirilgan. Bu 5 yil ichida taxminan 20 foizlik qisqarishni anglatgan<ref>{{cite web |url=http://www.marsbar.com/ |title=Mars |author=Linney Group |work=marsbar.com |access-date=3 September 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110208045212/http://marsbar.com/ |archive-date=8 February 2011 |url-status=dead}}</ref>. 2023-yilga kelib ham batoncha vazni 51 gramm boʻlib qolgan<ref>{{cite web |url=http://www.marsbar.com/ |title=Mars |author=Linney Group |work=marsbar.com |access-date=3 September 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110208045212/http://marsbar.com/ |archive-date=8 February 2011 |url-status=dead}}</ref>. 2009-yil may oyida Avstraliyada Mars hajmi 60 grammdan 53 grammga qisqartirilgan; bunga porsiya hajmlari va semirish masalasi asosiy omil sifatida koʻrsatilgan. 2022-yilga kelib esa Avstraliya va Yangi Zelandiya bozorlarida Mars vazni yana kamayib, 47 grammga tushgani qayd etilgan<ref>[http://www.couriermail.com.au/news/national/mars-bars-size-slashed-but-price-to-stay-the-same/news-story/38142735a2faaa419e841e6666] {{dead link|date=July 2018}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.afr.com/companies/media-and-marketing/smaller-mars-a-taste-of-things-to-come-20090511-jmvwf |title=Smaller Mars a taste of things to come |first=Neil |last=Shoebridge |newspaper=[[The Australian Financial Review]] |date=11 May 2009}}</ref>.

=== AQShdagi variant (bodomli batoncha) ===
[[AQSh|AQShda]] Mars sutli shokolad bilan qoplangan nuga va qovurilgan [[Bodom|bodomdan]] iborat shokolad batoncha boʻlgan<ref>{{Citation |title=Mars Bar: You Can't Get Any Better (But You Can Get a Little Different) |url=https://www.imdb.com/title/tt10044608/?ref_=mv_close |access-date=2025-10-04 |publisher=Mars Candy Company}}</ref>. Xuddi shu mahsulot AQShdan tashqarida Mars Almond (bodomli Mars) nomi bilan tanilgan (va maʼlum muddat Kanadada standart Mars bilan bir qatorda sotilgan). Batoncha AQShda ilk bor 1936-yilda taqdim etilgan<ref>{{Citation |title=Mars Bar: You Can't Get Any Better (But You Can Get a Little Different) |url=https://www.imdb.com/title/tt10044608/?ref_=mv_close |access-date=2025-10-04 |publisher=Mars Candy Company}}</ref>. Dastlab AQShdagi Mars tarkibida karamel boʻlmagan, biroq keyinchalik unga karamel qoʻshilgan. Ushbu mahsulot 2002-yildan boshlab ishlab chiqarilmagan<ref name="candyfavorites">{{cite web |url=http://www.candyfavorites.com/Snickers-Almond-Mars-bar-pr-295.html |title=Snickers Almond Mars bar |access-date=7 August 2007 |website=Candyfavorites.com |quote=Snickers Almond "is the replacement for the classic Mars bar"}}</ref>. 2003-yilda kompaniya oʻrnini bosuvchi mahsulot sifatida nuga, bodom, karamel va sutli shokolad qoplamasidan iborat Snickers Almond batonchasini taqdim etgan. U Mars barga oʻxshash boʻlsa-da, ayrim farqlarga ega; masalan, Snickers Almond tarkibidagi bodom boʻlaklari Mars bardagiga qaraganda kichikroq. Mars bar 2010-yil yanvarida qisqa muddatga (dastlab faqat [[Walmart]] doʻkonlari orqali) qayta sotuvga chiqarilgan, biroq 2011-yil oxirida yana ishlab chiqarish toʻxtatilgan<ref>{{Citation |title=Mars Bar: You Can't Get Any Better (But You Can Get a Little Different) |url=https://www.imdb.com/title/tt10044608/?ref_=mv_close |access-date=2025-10-04 |publisher=Mars Candy Company}}</ref>. 2016-yil sentyabrida esa Mars, Inc.ning premium shokolad boʻlinmasi boʻlgan Ethel M tomonidan yana qayta taqdim etilgan. 2016-yilgi variant „original Amerika retsepti“ asosida, yaʼni karamel qoʻshilmagan holda ishlab chiqarilgan<ref>{{Citation |title=Mars Bar: You Can't Get Any Better (But You Can Get a Little Different) |url=https://www.imdb.com/title/tt10044608/?ref_=mv_close |access-date=2025-10-04 |publisher=Mars Candy Company}}</ref><ref>{{Cite news |title=The Original Mars Bar Is Back |language=en |work=Food & Wine |url=https://www.foodandwine.com/desserts/candy/original-mars-bar-comeback |access-date=20 September 2017}}</ref>.

=== Qadoqlash variantlari ===
Asl Mars bar 2006-yil aprel oyidan [[Futbol boʻyicha 2006-yilgi jahon chempionati|2006-yilgi FIFA Jahon kubogi]] musobaqasi yakuniga qadar Buyuk Britaniya boʻylab „Believe“ („Ishon“) yozuvi tushirilgan qadoqda sotilgan. Qadoqda „Original Mars“ nomi kichikroq shrift bilan koʻrsatilgan boʻlib, bu Angliya milliy futbol terma jamoasini musobaqada qoʻllab-quvvatlash maqsadini anglatgan. Musobaqaga yoʻllanma olmagan [[Birlashgan Qirollik|Buyuk Britaniyaning]] boshqa hududlarida umumiy reklama kampaniyasi qoʻllanilgan. Biroq Shotlandiyada „Believe“ qadogʻidan foydalanish jamoatchilikning salbiy munosabatiga sabab boʻlgan<ref>{{Cite news |last=Sweney |first=Mark |date=2006-04-06 |title=Believe in us and England, says Mars |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/media/2006/apr/06/marketingandpr.advertising |access-date=2025-10-04 |issn=0261-3077}}</ref>.

Shu kabi holatda, UEFA Euro 2008 musobaqasi davomida Shveysariyada Mars mahsulotlari „Hopp“ („Olgʻa!“) nomi ostida qayta brendlangan<ref>{{Cite news |last=Sweney |first=Mark |date=2006-04-06 |title=Believe in us and England, says Mars |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/media/2006/apr/06/marketingandpr.advertising |access-date=2025-10-04 |issn=0261-3077}}</ref>. Bu qadoqlarda ham „Original Mars“ yozuvi kichik shrift bilan berilgan.

== Manbalar ==
{{manbalar}}
== Havolalar ==
{{Commons category}}
* {{oweb}}
* [https://totl.net/VisibleMars/ The Visible Mars bar project], which shows the difference between US and UK Mars bars.
* [https://web.archive.org/web/20201112031139/https://oregonl5.nss.org/mist/marsbar.html Site with cross-sections of both the original US and Canadian Mars bars]
* [http://www.sopse.org.uk/ixbin/hixclient.exe?a=query&p=slough&f=generic_theme.htm&%3dtheme_record_id=sl-sl-mars Slough History Online]
* [https://www.youtube.com/watch?v=uDr9vjc1w50 Television commercial for original US Mars bar showing ingredients]
[[Turkum:Shokolad barlari]]
[[Turkum:Qandolatchilik markalari]]