Negiz sahifasining manbasini koʻrish

'''Negiz''' — [[soʻz]]ning shaklini hosil qilish uchun [[asos]] boʻlib xizmat qiladigan til birligi; soʻzning "[[oʻzak]] + yasovchi [[qoʻshimcha]]" shaklidagi qismi (ish — oʻzak, chi — soʻz yasovchi qoʻshimcha, demak: ishchi — negiz), undan keyin qoʻshiladigan qoʻshimchalar soʻzning grammatik shaklini hosil qiladi. N.ning hosil boʻlishi yangi [[lugʻat|lugʻaviy]] birlik bilan aloqador. [[Oʻzbek tili]]da qoʻshimchalar oʻzakdan keyin qoʻshiladigan [[xususiyat]]ga ega boʻlganligidan, N. asosan "oʻzak + yasovchi qoʻshimcha" shak-lida boʻladi, lekin boshqa [[til]]lardan kirgan old qoʻshimchalar mavjudligi va bu qoʻshimchalarning soʻz yasovchilarga mansubligi N.ning "[[prefiks|old qoʻshimcha]] + oʻzak" (badavlat), shuningdek, "old qoʻshimcha + oʻzak + yasovchi" (notinch) shakllari ham borligini koʻrsatadi. Demak, N. [[morfema]]larning qoʻshilishidan hosil boʻladi, yaʼni qoʻshimcha or-qali oʻzakdan N. yaratiladi yoki bir N.dan boshqa N. hosil qilinadi (Mas, [[temirchilik]] soʻzida [[temir]] + chi = birlamchi N., temirchi + lik ikkilamchi N. N. va yasama soʻz [[tushuncha]]lari oʻzaro aloqador, lekin boshqa-boshqa [[hodisa]]lardir. Baʼzi [[adabiyot]]larda asos, oʻzak-negiz terminlari ham N. soʻzining [[sinonimlar|si-nonimi]] sifatida qoʻllanadi.

Nemat Mahkamov.<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>

== Manbalar ==
{{manbalar}}

{{OʻzME}}

[[Turkum:Tilshunoslik]]


{{chala}}