Spa sahifasining manbasini koʻrish

[[Fayl:Spa_Sisley_Byblos.JPG|right|thumb|255x255px| ''{{Tarjima qilinmagan 5|Byblos (отель)|Byblos|fr|Hôtel Byblos}} mehmonxonasidagi spa-kurort'' , Sen-Trope, Fransiya]]
[[Fayl:Taj_Spa_4.jpg|right|thumb|255x255px| ''Fort Aguada Beach Resort'', [[Goa]], [[Hindiston|Hindistonda]] kurort spa-muolajalari]]
'''Spa'''<ref>[http://gramota.ru/slovari/dic/?lop=x&word=spa Spa] v [http://www.gramota.ru/slovari/info/lop/ Akademicheskom orfograficheskom slovare]</ref> — [[suv]] bilan bogʻliq fizioterapiya usuli hisoblanadi<ref>https://viking.com.ua/ru/blog/chto-takoe-spa-protsedury-i-chto-takoe-spa-spa</ref>. Baʼzan vanna, [[Suv bilan davolash|gidroterapiya]], [[balneoterapiya]], talassoterapiya va hatto psammoterapiya kabi tushunchalarga murojaat qilish uchun ishlatilinadi<ref>[http://bigenc.ru/medicine/text/3170849 Statya „psammoterapiya“] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170428051942/http://bigenc.ru/medicine/text/3170849 |date=2017-04-28 }} v [[Большая российская энциклопедия|BRE]]</ref>.

'''Spa-kurortlar''' — mineral va dengiz suvlari, suv oʻtlari va tuzlari, terapevtik balchiq va dorivor oʻsimliklar bilan davolashni taklif qiluvchi kurortlar. Evropaning mashhur kurortlari — [[Fransiya|Fransiyadagi]] [[Vichy (Allier)|Vichy]] va [[Évian-les-Bains|Evian]], [[Italiya|Italiyadagi]] Abano Terme va Belgiyadagi Spa<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=arxiv nusxasi |url=https://cosmar.com.ua/articles/3342/ |qaralgan sana=2022-07-26 |arxivsana=2022-07-26 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220726165513/https://cosmar.com.ua/articles/3342/ }}</ref>.

Ayni paytda dunyodagi koʻplab mehmonxonalar oʻzlarining ''spa markazlariga'' ega. Mehmonlarga issiq vannalar taklif qiladigan spa-sanoati mavjud.

== Soʻzning kelib chiqishi ==
"Spa" soʻzi shifobaxsh suvlari tufayli butun Evropada shuhrat qozongan Belgiya kurortining Spa nomidan kelib chiqqan. Vaqt oʻtishi bilan bu soʻz uy soʻziga aylandi va [[Balneoterapiya|balneologik]] protseduralar yoki tegishli hodisalarga murojaat qilish uchun ishlatila boshlandi<ref>{{Veb manbasi|til=en|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/557285/spa|sarlavha=spa (health resort)|ish=Britannica Online Encyclopedia|kirish sanasi=2011-05-19|arxivurl=https://www.webcitation.org/65abWutES?url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/557285/spa#|arxivsana=2012-02-20}}</ref>.

Koʻpincha reklamada ular muqobil maʼnoni bildiradilar: „suvdagi salomatlik“ degan qisqartma<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=arxiv nusxasi |url=https://cosmar.com.ua/articles/3342/ |qaralgan sana=2022-07-26 |arxivsana=2022-07-26 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220726165513/https://cosmar.com.ua/articles/3342/ }}</ref> ({{Lang-la|salus per aquam}} yoki {{Lang-la|sanitas per aquam}}).

== Tarix ==
Kurort davolash klassik davrlardan beri mavjud boʻlib, suv hammomlari kasalliklarni davolash uchun mashhur boʻlgan<ref name="A brief history of spa therapy">{{Cite journal|title=A brief history of spa therapy|journal=Ann Rheum Dis|year=2002|volume=61|issue=3|pages=273–275|pmid=11830439|pmc=1754027|last1=Van Tubergen|first1=A|last2=Van Der Linden|first2=S|doi=10.1136/ard.61.3.273}}</ref>. Baʼzi kasalliklarni davolash umidida issiq yoki sovuq buloqlarga sayohat qilish amaliyoti tarixdan oldingi davrlarga borib taqaladi. [[Fransiya]] va [[Chexiya|Chexiyadagi]] issiq buloqlar yaqinida olib borilgan arxeologik tadqiqotlar [[Jez davri|bronza davriga]] oid qurollar va nazrlarni aniqladi<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=arxiv nusxasi |url=https://cosmar.com.ua/articles/3342/ |qaralgan sana=2022-07-26 |arxivsana=2022-07-26 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220726165513/https://cosmar.com.ua/articles/3342/ }}</ref>. Britaniyada qadimgi afsonaga koʻra, Angliyaning Bate shahridagi issiq buloqlarning kashf etilishi erta kelt qirollariga tegishli<ref>https://viking.com.ua/ru/blog/chto-takoe-spa-protsedury-i-chto-takoe-spa-spa</ref>.

Dunyo boʻylab koʻplab odamlar maʼlum bir buloqda, quduqda yoki daryoda choʻmilish jismoniy va maʼnaviy poklanishga olib keladi, deb ishonishgan. Ritual tozalash shakllari tubjoy amerikaliklar, bobilliklar, [[misrliklar]], [[Qadimgi Yunoniston|yunonlar]] va rimliklar orasida mavjud edi<ref>https://viking.com.ua/ru/blog/chto-takoe-spa-protsedury-i-chto-takoe-spa-spa</ref>. Bugungi kunda suv bilan tozalash marosimini [[Yahudiylik|yahudiylar]], [[Musulmon|musulmonlar]], [[Xristianlik|nasroniylar]], [[Buddizm|buddistlar]] va [[Hinduiylik|hindularning]] diniy marosimlarida topish mumkin. Bu marosimlar suvning shifobaxsh va tozalash xususiyatlariga qadimiy ishonchni aks ettiradi<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=arxiv nusxasi |url=https://cosmar.com.ua/articles/3342/ |qaralgan sana=2022-07-26 |arxivsana=2022-07-26 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220726165513/https://cosmar.com.ua/articles/3342/ }}</ref>. Murakkab choʻmilish marosimlari [[Qadimgi Misr|qadimgi Misrda]], [[Hind]] vodiysidagi tarixdan oldingi shaharlarda va [[Egey madaniyati|Egey]] sivilizatsiyalarida ham qoʻllangan. Koʻpincha, bu qadimgi odamlar suv atrofida ozgina qurdilar va ular qurgan narsalar juda vaqtinchalik xususiyatga ega edi.

== Tashkilotlar ==

* Xalqaro SPA assotsiatsiyasi, ISPAA (Xalqaro SPA uyushmasi)<ref>{{Veb manbasi|til=en|url=https://experienceispa.com/|sarlavha=Welcome to the International Spa Association {{!}} The Voice of the Spa Industry|ish=experienceispa.com|kirish sanasi=2022-01-19}}</ref>.

== Manbalar ==
{{Manbalar}}
[[Turkum:Fizioterapiya]]