Xalsedon sahifasining manbasini koʻrish

'''Xalsedon''' ([[Marmar dengizi]] sohilidagi qadimiy Xalkedon shahar nomidan) — mineral, kvarsning yopiq kristalli turi. Tarkibida aralashma holda Gʻe3+, A13+, 1—1,5% [[suv]] va boshqa boʻladi. Tolalari parallel va radial shuʼlasimon shakllar hosil qiladi. Kurtak, poʻstloq va shodasimon hamda stalaktitga oʻxshash agregat, tomir va ''konkretsiyalar'' hosil qiladi. Oq, kulrang, havo rang, sariq, koʻk, qizgʻish-qoʻngʻir rangli turi koʻp. Mumdek yaltiroq. Qattiqligi — 6,5-7, zichligi — 2,6 g/sm3. Mumli Xalsedonning turlari: rangi boʻyicha — [[serdolik]], xrizopraz, sarder, [[Maxovik|moxovik]], sapfirin va boshqa; teksturasi boʻyicha — agat (aqiq), oniks va boshqa mavjud. Kimyoviy va biogen choʻkindi jinslar tarkibiga kiradi. Xalsedon — keng tarqalgan jins hosil qiluvchi mineral. Past trali gidrotermal eritmalardan hamda diagenez, epigenez va [[nurash]] jarayonlarida hosil boʻladi; issiq buloqlarda toʻplanadi. X. koʻpgina kremniyli jinslar, shunintdek, yashmaning asosiy komponenti. Koʻpincha [[kvars]] va opal bilan birga uchraydi. Abraziv material sifatida, soat toshlari, zargarlik buyumlari tayyorlashda qadimdan ishlatiladi. [[Baykal]] orti sharqida (Tudsun), Ural (Magnitogorsk), [[Kavkaz]] janubida (Axaltaka), [[Qrim]] (Qoradogʻ) da Xalseon konlari mavjud. Oʻzbekistonda Qurama togʻlarida, janubiy hududlarda va ''Toshkazgʻanda'' topilgan.

== Manbalar ==
{{manbalar}}
{{OʻzME}} <!-- Bot tomonidan yaratildi -->


{{chala}}
[[Turkum:Bezak toshlari]]
[[Turkum:Kimyo]]