Kish Air
|
2014-yilgi Kish aviashousida MD-80 oilasiga mansub Kish Air samolyoti | |||||||
| |||||||
| Tashkil topgan | 16-dekabr, 1989-yil | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Boshlangan amaliyotlari | 1990 | ||||||
| Havo tuguni | |||||||
| Park hududi | 9 | ||||||
| Parvoz yoʻnalishlari | 27 | ||||||
| Egasi | Kish erkin iqtisodiy zonasi | ||||||
| Bosh qarorgohi | Kish oroli, Fors koʻrfazi, Eron | ||||||
| Muhim shaxslar | Kapitan Ibrohim Siyahjoniy (CEO) | ||||||
| Sayti | Kishairlines.ir | ||||||
Kish Airlines (forscha: هواپیمایی کیش, Havâpeymâyi-ye Kiš) — Eronning Kish orolida joylashgan aviakompaniya[1]. Muntazam reyslar asosda xalqaro, mahalliy va charter parvozlarini amalga oshiradi. Asosiy bazasi Kish xalqaro aeroporti hamda Tehrondagi Mehrobod xalqaro aeroportida joylashgan[2].
Tarixi
Aviakompaniya 1989-yil 16-dekabrda tashkil etilgan boʻlib, oʻz faoliyatini 1990-yilda boshlagan. Kompaniya egalari: Kish erkin iqtisodiy zonasi tashkiloti (79%), Kish Investment and Development (11%) va Kish Development and Servicing (10%) kompaniyalaridir[manba kerak].
Yoʻlovchi tashish faoliyatini boshlash uchun vaqtinchalik ruxsatnoma olgach, aviakompaniya Bulgaria Airlinesdan hoʻl lizing asosida bir nechta samolyotlarni (uchta Tu-154 va toʻrtta McDonnell Douglas MD-82/MD-83) ijaraga oldi. Kish Air 1991-yilda aviaoperator sertifikatini qoʻlga kiritdi va shu tariqa Eron fuqarolik aviatsiyasi idorasidan bunday sertifikat olgan birinchi xususiy kompaniyaga aylandi. Shu davrda kompaniya Rossiya lizing kompaniyalaridan uchta Tu-154M samolyotini hoʻl lizing shartlari asosida ijaraga oldi hamda avvalroq Bolgariyadan olingan samolyotlarni qaytarib berdi. Shuningdek, kompaniya Rossiyadan ikkita Yak-42D samolyotini ham xuddi shu shartlar asosida ijaraga olgan edi.
1992-yil oxirlariga kelib, kompaniya bankrotlik yoqasiga kelib qoldi va asosiy rahbarlarning aksariyati almashtirildi. 1999-yilda yetarli moliyaviy quvvatga ega boʻlgan Kish Air hoʻl lizing asosidagi samolyotlarini quruq lizing yoki toʻgʻridan-toʻgʻri xarid qilingan havo kemalariga almashtirishga qaror qildi. Natijada kompaniya ikkita quruq lizing asosida olingan va ikkita sotib olingan Tu-154 samolyotini ekspluatatsiya qilishga, shuningdek, zarur parvoz ekipaji hamda texnik xizmat koʻrsatish xodimlarini ishga olib, ularni oʻqitishga muvaffaq boʻldi.
Bu davr oraligʻida kompaniyaning Tu-154 samolyotlari parki foydalanishdan chiqarildi.
2017-yil fevral oyida Kish Air aviakompaniyasi E195 rusumli samolyotlarni qabul qilib olishi kutilayotgan edi[3]. 2017-yil avgust oyida Kish Air 10 ta Boeing 737 MAX samolyotini xarid qilish boʻyicha kelishuvga erishgani xabar qilingan, biroq ushbu samolyotlar yetkazib berilmagan; shuningdek, kompaniya avvalgi egasidan musodara qilingan 6 ta A320 samolyotini qoʻlga kiritishni rejalashtirgan edi[4]. 2017-yil iyul oyida Kish Air Yerevanga parvozlarni yoʻlga qoʻyishni rejalashtirgan[5]. 2018-yilda Kish Air Sheroz va Belgrad oʻrtasida mavsumiy parvozlarni amalga oshirishni rejalashtirgan edi[6]. Oʻsha yili kompaniya yana Ummonning Maskat shahriga parvozlarni tikladi[7]. 2022-yilda aviakompaniya Afgʻonistonga qaytib, Kobul shahriga parvozlarni amalga oshira boshladi[manba kerak]. Rasmiylar Kish Air 2023-yilning birinchi yarmida xususiylashtirilishini eʼlon qildi[8]. 2024-yil mart oyida Kish Air Afgʻonistonning Kam Air aviakompaniyasidan MD-82 rusumli samolyotni sotib oldi[9]. 2025-yil mart oyida Kish Air Dushanbe shahriga parvozlarni boshladi[10]. 2026-yil mart oyida aviakompaniya egasi kompaniyaning xususiylashtirilishiga qarshi norozilik bildirgani xabar qilindi[11].
Parvoz yoʻnalishlari
2023-yil sentyabr holatiga koʻra, Kish Air quyidagi yoʻnalishlarda parvozlarni amalga oshiradi:
Aviaparki


Joriy holati
2026-yil iyul holatiga koʻra, Kish Air quyidagi samolyotlarni ekspluatatsiya qiladi[13]:
| Samolyot turi | Miqdori | Buyurtma qilingani | Yoʻlovchi oʻrindiqlari soni | Eslatmalar | ||
|---|---|---|---|---|---|---|
| C | Y | Jami | ||||
| Airbus A321 | 2 | — | 28 | 142 | 170 | |
| 28 | 142 | 170 | ||||
| Fokker 100 | 1 | — | — | 100 | 100 | |
| McDonnell Douglas MD-82 | 4 | — | — | 161 | 161 | |
| McDonnell Douglas MD-83 | 2 | — | — | 156 | 156 | |
| Jami | 9 | — | ||||
Aviapark rivojlanishi
2017-yil aprel oyida aviakompaniya ATRdaan oltita samolyotga buyurtma berishni rejalashtirayotgani eʼlon qilindi. Bitim imzolangan taqdirda, samolyotlarning aniq rusumi va yetkazib berish muddatlari maʼlum qilinishi aytildi. Ushbu samolyotlardan Eron ichidagi parvozlar sonini koʻpaytirish uchun foydalanish rejalashtirilgan edi[14].
Avvalgi holati
2025-yil avgust holatiga koʻra, Kish Air aviakompaniyasi 2 ta Airbus A321, 1 ta Fokker 100, 4 ta McDonnell Douglas MD-82 va 2 ta McDonnell Douglas MD-83 samolyotlarini ekspluatatsiya qilgan[15].
Aviakompaniya avvalroq (2017-yil noyabr holatiga koʻra) quyidagi samolyotlardan ham [16]:
- 2 ta Airbus A320 (Jordan Aviationdan lizingga olingan)
- 1 ta Boeing 737-500 (Bukovyna Airlinesdan lizingga olingan)
- 7 ta Fokker 50
Baxtsiz hodisalar va falokatlar
- 1995-yil 19-sentyabrda Kish Air 707-reysi bort kuzatuvchisi Rizo Jabboriy tomonidan egallab olindi va Isroilga qoʻndirildi; u yerda samolyotni egallab olgan shaxs hibsga olindi. Jabboriy siyosiy boshpana soʻradi va yahudiylik dinini qabul qilish niyatida ekanligini bildirdi[17]. Sakkiz yillik qamoq jazosiga hukm qilingan Jabboriy jazoning toʻrt yilini oʻtadi, ammo unga boshpana berildi va u Isroilda qoldi[18]. Keyinchalik u Isroil fuqaroligini oldi va yahudiylik diniga oʻtdi[19].
- 2004-yil 10-fevralda Fokker 50 Mk.050 rusumli samolyotda amalga oshirilayotgan Kish Air 7170-reysi Sharja xalqaro aeroportida halokatga uchradi, oqibatda 43 kishi halok boʻldi. Uch kishi ogʻir jarohatlar bilan tirik qoldi. Halokatga samolyot parvoz vaqtida parraklarning teskari qadam rejimiga oʻtkazib yuborilgani sabab boʻlgan[20].
Manbalar
- ↑ "Directory: World airlines." Flight International. 23–29 March 2004. 94.
- ↑ Directory: World Airlines. Flight International (2007-yil 3-aprel), s. 101.
- ↑ „Iran's Kish Air to add maiden E195 fleet“.
- ↑ {{Veb manbasi}} andozasidan foydalanishda
sarlavha=parametrini belgilashingiz kerak. „{{{title}}}“. www.bizjournals.com. Qaraldi: 2026-yil 25-yanvar. - ↑ „Armenia, Kish Airlines consider launching flights between Yerevan and Kish Island“ (en-US). Public Radio of Armenia. Qaraldi: 2026-yil 25-yanvar.
- ↑ „Kish Airlines to launch Belgrade operations“. exyuaviation.com (2018-yil 30-may). Qaraldi: 2026-yil 25-yanvar.
- ↑ „Kish Airlines resumes flights to Muscat“.
- ↑ „Kish Air to be privatized in 1H of 2023“.
- ↑ „Iran Bought 29-Year-Old Airplane from Taliban“ (2024-yil 15-mart).
- ↑ 10,0 10,1 Abakirov, Umar. „Tajikistan, Iran officials discuss increasing air connectivity“ (en). Trend.Az. Trend News Agency (2025-yil 12-noyabr). Qaraldi: 2025-yil 13-noyabr.
- ↑ „Current owner protests privatisation of Iran's Kish Air“.
- ↑ „Kish to Dubai flights has been launched“ (2023-yil 9-iyun).
- ↑ „Global Airline Guide 2026 - Kish Air“. Airliner World. October 2026. 15-bet.
- ↑ „Kish Air to buy six aircraft from ATR“. www.iran-daily.com. Qaraldi: 2017-yil 2-iyun.
- ↑ „Global Airline Guide 2025 - Kish Air“. Airliner World. September 2025. 62-bet.
- ↑ „Kish Air Fleet Details and History“. www.flightradar24.com.
- ↑ Linzer, Dafna „Iranian Hijacker Wants To Stay In Israel“. AP News (1995-yil 27-sentyabr). Qaraldi: 2023-yil 8-fevral.
- ↑ Refeal, Tabby „One Israel Story You've Probably Never Heard“. Jewish Journal (2022-yil 4-may). Qaraldi: 2023-yil 8-fevral.
- ↑ „Iranian hijacker converts to judaism“. The Dawn (2007-yil 3-mart). Qaraldi: 2023-yil 8-fevral.
- ↑ „AIRCRAFT ACCIDENT 01/04“. General Civil Aviation Authority of the UAE. Qaraldi: 2009-yil 21-avgust.
Havolalar
| Vikiomborda „Kish Air“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor. |
- Kish Air fleet list (Wayback Machine saytida 2012-10-18 sanasida arxivlangan)
- Kish Air photos (Wayback Machine saytida 2012-06-24 sanasida arxivlangan)