Reuters
Реутерс — Англиянинг энг йирик ахборот агентлиги. 1851-йил Лондонда Паул Реутер томонидан ташкил этилган. Хусусий соҳибкорлар трести. Чет эл хабарларини тарқатади[1].
Реутерс — Тҳомсон Реутерс корпорациясига тегишли ахборот агентлиги. Унда дунё бўйлаб 200 га яқин жойда 2500 га яқин журналист ва 600 нафар фотожурналист 16 тилда ёзади. Реутерс дунёдаги энг йирик ва энг ишончли ахборот агентликларидан биридир. Агентлик 1851-йилда Лондонда немис асли Пол Рейтер томонидан ташкил этилган. У 2008-йилда Канаданинг Томсон корпорацияси томонидан сотиб олинган ва ҳозир Томсон Реутерс ахборот воситалари бо'лими ҳисобланади.
Пол Реутер Берлиндаги китоб нашриёт фирмасида ишлаган ва 1848-йилдаги инқилоблар бошида радикал рисолаларни тарқатиш билан шуг'улланган. Бу нашрлар Рейтерга катта э'тибор қаратган, у 1850-йилда Аахенда кабутарлар ва электр қурилмалари ёрдамида янгилик прототипини ишлаб чиққан. 1851-йилдан бошлаб телеграф, Брюссел ва Ахен о'ртасида хабарларни узатиш учун бугунги Ааченнинг Реутерс уйи жойлашган жойда ишлаган.
Реутер 1851-йилда Лондонга ко'чиб о'тди ва Лондон қироллик биржасида ахборот агентлигини ташкил қилди. Бош қароргоҳи Лондонда жойлашган Реутер компанияси дастлаб тижорат янгиликларини ёритиб, банклар, брокерлик уйлари ва бизнес фирмаларига хизмат кўрсатган. Биринчи газета мижози 1858-йилда Лондон Морнинг Адвертисер газетасига обуна бўлган ва кўп ўтмай обуна бўла бошлаган. Британниcа энциклопедиясига ко'ра: "Реутерснинг газеталар учун аҳамияти нафақат у тақдим этган молиявий янгиликларда, балки халқаро аҳамиятга эга бўлган воқеалар ҳақида биринчи бо'либ хабар бериш қобилиятидадир." У Авраам Линколнни биринчи бо'либ хабар қилган. Масалан, 1865-йилда Эвропада суиқасд ҳақида.
Реутерс оиласининг сўнгги а’зоси Маргарита баронесса де Рейтер 2009-йили 96 ёшида вафот этади.
Журналистлар
Реутерс бутун дунё бо'йлаб 200 га яқин жойда 2500 га яқин журналист ва 600 фотожурналистни ишлайди. Реутерс журналистлари “ишончлилик, аниқлик, тезкорлик ва эксклюзивлик обрўсига таянадиган ҳалоллик ва эркинлик қадриятларини сақлаб қолиш” учун тегишли манфаатларни адолатли тақдим этиш ва ошкор қилиш учун қўлланма сифатида стандартлар ва қадриятлардан фойдаланадилар.
2000-йил май ойида америкалик мухбир Курт Шорк Серра-Леонеда хизмат вазифасини бажараётганда пистирмада ҳалок бо'лди. 2003-йилнинг апрел ва август ойларида ахборот операторлари Тарас Процюк ва Мазен Дана АҚШ қо'шинлари томонидан Ироқда содир бўлган турли ҳодисаларда ҳалок бо'лди. 2007-йил июл ойида Намир Нур-Элдин ва Саид Чмаг Бағдодда АҚШ ҳарбийларининг Апаче вертолётидан ўққа тутилиши оқибатида ҳалок бўлдилар. 2004-йилда оператор Адлан Хасанов чечен босқинчилари томонидан, Дҳиа Нажим эса Ироқда ўлдирилган. 2008-йил апрелида оператор Фадел Шана Ғазо секторида Исроил танки уриб кетиши оқибатида ҳалок бўлди.
1960-йиллар охирида Хитойнинг Пекиндаги маданий инқилобини Реутерс агентлиги учун ёритиб борар экан, журналист Энтони Грей бир неча хитойлик журналистларнинг Гонконг мустамлакачи Британия ҳукумати томонидан қамоққа олинишига жавобан Хитой ҳукумати томонидан ҳибсга олинган. У 1967-йилдан 1969-йилгача 27 ой қамоқда бўлганидан со'нг озод қилинди ва Британия ҳукумати томонидан ОБЕ билан тақдирланди. Озодликка чиққанидан кейин у энг кўп сотилган тарихий роман муаллифига айланди.
2016-йил май ойида Украинанинг Мйротворец сайти Украина шарқидаги сепаратистлар назорати остидаги ҳудудларда ўзини ўзи эълон қилган ҳукумат томонидан аккредитациядан ўтган 4508 журналист, жумладан, Реутерс мухбирлари ва дунёнинг бошқа ОАВ ходимларининг исмлари ва шахсий маълумотларини эълон қилди.
2018-йилда Реутерснинг икки журналисти Мянмада Роҳинжа қишлоғидаги қирғинни тергов қилиш чоғида давлат сирларини қўлга киритганликда айбланган. Ҳибсга олиш ва ҳукмлар матбуот эркинлигига ҳужум сифатида қораланди. Журналистлар Ва Лоне ва Кяw Со Оо бир қанча мукофотларга, жумладан, Хорижий матбуот ассоциациясининг Медиа мукофоти ва Халқаро репортаж учун Пулицер мукофотига сазовор бо'лишди ва бошқа та'қибга учраган журналистлар қатори 2018-йил учун йилнинг энг яхши одами деб номландилар. 511 кунлик қамоқдан сўнг Ва Лоне ва Кяв Со Оо 2019-йил 7-март куни президентнинг афв этиши билан озод этилди.
2023-йил феврал ойида Реутерс журналистлари гуруҳи Нигерия ҳарбийлари томонидан инсон ҳуқуқларининг бузилишини фош қилган тадқиқоти учун Селден Ринг мукофотига сазовор бўлди.
Манбалар
4. О'қинг, Доналд (1992). Янгиликлар кучи: Реутерс тарихи 1849-1989. Оксфорд Охфорд Университй Пресс. ИСБН 0-19-821776-5.
| Ушбу мақолада Ўзбекистон миллий энсиклопедияси (2000-2005) маълумотларидан фойдаланилган. |
| Ушбу мақола çаладир. Сиз уни бойитиб, ЗиёСферага ёрдам бериşингиз мумкин. Бу андозани аниқроғига алмаштириш керак. |